İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı, kış aylarıyla birlikte artış gösteren baca yangınları, soba zehirlenmeleri ve gaz kaçaklarına karşı alınacak basit ancak hayati önlemlerle olası faciaların önüne geçilebileceğine dikkat çekti. İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürü Aydın Mutlu, 2024–2025 kış sezonunda kent genelinde yaklaşık 600 baca yangını meydana geldiğini belirtti. Soğuk havaların etkisiyle soba ve baca kullanımının arttığını ifade eden Mutlu, baca yangınlarının büyük bölümünün düzenli bakım ve temizlik yapılmamasından kaynaklandığını vurguladı.
“Bacalar düzenli temizlenmeli”
Baca temizliğinin hayati önem taşıdığına dikkat çeken İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürü Aydın Mutlu, bacaların kullanım yoğunluğuna göre temizlik periyotlarının mutlaka kısaltılması gerektiğini vurguladı. Mutlu, “Yoğun kullanılan bacalar üç ayda bir, diğer bacalar ise en geç altı ayda bir temizlenmeli. Apartmanlardaki sifon bacalar da titizlikle kontrol edilmeli. Her yıl kış mevsimi başlamadan önce bakım ve kontroller mutlaka yapılmalı” dedi.
“Soba yanan odada uyumayın”
Lodoslu havalarda dumanın geri tepebileceğine dikkat çeken Mutlu, soba kullanımında alınması gereken önlemleri sıraladı. Mutlu, “Baca her zaman dumanı dışarı atmayabilir. Bu nedenle mümkünse soba yanan odada uyunmamalı. Gece uykuda fark edilmeyen karbonmonoksit sızıntıları ölümcül olabilir” dedi. Ortamın mutlaka havalandırılması gerektiğini vurgulayan Mutlu, “Soba yakıldıktan sonra oda tamamen kapatılmamalı; kısa süreli de olsa temiz hava girişi sağlanmalı. Soba borularının temizliği altı ayda bir yapılmalı” ifadelerini kullandı. “Uyuyan soba” olarak bilinen sobaların kullanımında daha fazla dikkat edilmesi gerektiğini belirten Mutlu, “Bu tür sobalar, kapağı kapatıldığında yanmaya devam edebiliyor. Soba borularının bağlantı noktaları sızdırmaz olmalı; en küçük kaçak bile zehirlenmeye yol açabilir. Karbonmonoksit dedektörü kullanılmalı. Özellikle soba bulunan evlerde dedektör hayat kurtarır. Gece yatmadan önce sobaya kömür eklenmemeli, soba tamamen sönmeye yakınken uykuya geçilmeli” diye konuştu.
“Baca yangınları çatı yangınına dönüşebiliyor”
Bazı baca yangınlarının çatı yangınlarına yol açabildiğine dikkat çeken İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürü Aydın Mutlu, bacalarda zamanla oluşan çatlak ve boşluklardan çıkan ısı ile kıvılcımların, çatıdaki yanıcı maddeleri tutuşturabildiğini belirtti. Bu nedenle bacaların kullanılmadan önce mutlaka kontrol edilmesi ve düzenli bakımının yapılması gerektiğini vurguladı. Ev yangınlarının önemli bir bölümünün mutfakta başladığını hatırlatan Mutlu, kızgın yağ yangınlarına yanlış müdahalenin yangını büyütebileceğine dikkat çekti. Mutlu, “Kızışan yağ tutuştuğunda üzerine kesinlikle su dökülmemeli. Islak bir bez ya da havluyla üzeri kapatılarak oksijenle teması kesilmeli. Evlerde yangın söndürücü bulundurmak hayati önem taşıyor” dedi.
“Gaz kokusunda elektrik düğmesine dokunmayın”
Doğalgaz ve LPG kaçaklarına karşı da uyarılarda bulunan İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürü Aydın Mutlu, gaz kokusu hissedildiğinde yapılması gerekenlere dikkat çekti. Mutlu, “Gaz kokusu alındığında elektrik düğmelerine dokunulmamalı, kıvılcım oluşturabilecek hiçbir işlem yapılmamalı. Ortam derhâl havalandırılmalı. Doğalgaz havadan hafif olduğu için yukarıda, LPG ise ağır olduğu için zeminde birikir. LPG kaçaklarında gaz, havlu benzeri yöntemlerle zeminden dışarı doğru süpürülmeli” dedi. Mangal ve ızgara kullanılan iş yerlerinde yangın riskinin yüksek olduğunu vurgulayan Mutlu, “Izgara bacalarının en az üç ayda bir temizlenmesi gerekiyor. Bu işlemler, yetki belgesi bulunan firmalar tarafından yapılmalı ve periyodik temizlik belgesi mutlaka alınmalı” ifadelerini kullandı.
Zehirlenme şüphesinde ne yapılmalı?
Yetkililer, baş ağrısı, baş dönmesi, mide bulantısı ve halsizlik gibi belirtilerin hissedilmesi durumunda ortamın derhâl terk edilmesi gerektiği uyarısında bulundu. Bu tür belirtiler görüldüğünde kapı ve pencerelerin açılarak ortamın hızla havalandırılması gerektiği vurgulandı. Zehirlenme şüphesi yaşayan yurttaşların vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’ni arayarak durumu bildirmesinin hayati önem taşıdığı belirtildi.
