Yazın en yakıcı günleri geride kalmak üzere. Geceler uzamaya başladı, kuyruk doğdu. Rüzgârın içinde ince bir serinlik damarı hissediliyor.
Karanlıkta gözlerimi ve zihnimi dinlendirmeye, sessizliğe ve sükûnete teslim olmaya hazırlanırken, 2/4’lük bir ritimde çalan halay müziği ansızın sığınağımdan çekip alıyor beni.
“Bir iki deneme… Ses, ses…”
Ardından 4/4’lük oyun havası geliyor:
“Hobaa… Sabahlar olmasın!”
Karanlık ve sessizlik birçok insan için hâlâ bir korku filmine benzer. Belki de ilkel insandan bu yana yanan bir ateşin ışığı ile boş da olsa uzaktan gelen insan sesleri, beynimize “güvendesin” mesajı taşıdı. Kim bilir, belki bugün bile o kadim hafızanın izlerini taşıyoruz. Aksi hâlde evlerimizde, sokaklarımızda, arabalarımızda bu kadar ışığa ve bu kadar sese neden ihtiyaç duyardık?
Aslına bakılırsa ses ile sessizlik arasında büyük farklar vardır.
Futbol gürültüyü sever; tenis ve golf sessizliği.
Popüler müzik yüksek enerjiyi taşır; klasik müzik sessizliğin içinde derinleşir.
Ameliyathaneler sessizdir, pazar yerleri ise curcuna…
Yoğun dikkat ve zihinsel odak gerektiren işlerde sessizlik çoğu zaman bir ihtiyaçtır. Çünkü düşünce gürültüyle değil, sükûnetle derinleşir.
Elbette hepsinin hayatta bir yeri vardır. Ne sessizlik tek başına erdemdir ne de ses başlı başına kusur.
Acaba toplumsal düzen geliştikçe ses de disiplin altına mı alınıyor? Belki de medeniyet, daha yüksek ses çıkarmak değil; sesin yerini ve zamanını bilmektir.
İnsanı ilk insandan ayıran asıl şey, kullandığı teknolojiden ziyade nerede nasıl duracağını bilmesidir. Ne zaman sessizliğe, ne zaman sese; ne zaman karanlığa, ne zaman ışığa ihtiyaç duyacağını ayırt edebilmesidir.
Dağın başında yanan bir ateş dosttur; aynı ateş evin içinde yıkıcı bir düşmana dönüşebilir. Yaban hayvanını uzaklaştırmak için yükselen bir ses hayat kurtarırken, bir beyin ameliyathanesinde duyulacak gereksiz tek bir ses telafisi olmayan bir hataya yol açabilir.
Mesele ses ya da sessizlik, ışık ya da karanlık değildir.
Mesele, çizginin iki tarafına da hâkim olabilmektir.
